Knowledge
PL | EN
YOUR ACCOUNT
DOCUMENT ON DEMAND

Did not manage to find the document you need?
Write us and we will prepere it for you
within 48H (5 days a week)

You have to be logged in to use document on demand option.

SEARCH
OCHRONA PRAW AUTORSKICH PRACOWNIKA
date of publication 31-12-2013
Często zdarza się, że w rezultacie wykonywania obowiązków pracowniczych powstaje utwór w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Komu w takim przypadku będzie przysługiwać prawa autorskie do tak stworzonego dzieła?
 
Utworem w rozumieniu prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (art. 1 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych). Utwór powstaje z mocy samego prawa, bez konieczności dokonywania aktów rejestracji lub zgłaszania do odpowiednich organów. Co jest niezmiernie istotnie, utwór powstanie bez względu na przedstawianą wartość artystyczną czy naukową lubmożliwości zastosowania utworu w praktyce. Ważne jest tylko, żeby był w jakikolwiek sposób ustalony i posiadał pewien walor oryginalności. W orzecznictwie Sądu Najwyższego za utwory uznawano nawet takie dzieła jak instrukcje bhp, projekty dokumentacji technicznej, plany, szkice czy rysunki.
 
Kwestie twórczości pracowniczej reguluje art. 12 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych ustalający autonomiczne zasady nabywania praw autorskich powstałych w trakcie trwania stosunku pracy. Co, do zasady bowiem prawa autorskie przysługują twórcy. W przypadku twórczości pracowniczej uprawnienia wynikające ze stworzenia utworu przysługują zarówno twórcy jak i pracodawcy. W jaki sposób odbywa się ten podział?
 
Zgodnie z art. 12 jeśli ustawa lub umowa o pracę nie stanowią inaczej, pracodawca, którego pracownik stworzył utwór w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy, nabywa z chwilą przyjęcia utworu autorskie prawa majątkowe w granicach wynikających z celu umowy o pracę i zgodnego zamiaru stron.
 
Pracodawcy od momentu przyjęcia utworu będą więc przysługiwać wszelkie prawa majątkowe wynikające z utworu, w szczególności zaś prawo do utrwalania, zwielokrotniania i rozpowszechnianiautworu. Należy jednak pamiętać, iż prawo to będzie przysługiwać pracodawcy wyłącznie jeśli pracownik stworzy dzieło wykonując swoje obwiązki pracownicze. Jeśli zaś utwór powstanie „przy okazji” świadczenia pracy bądź też z wykorzystaniem środków dostarczonych przez pracodawcę autorskie prawa majątkowe będą przysługiwać twórcy.
 
Pracownik jednak w każdym przypadku zachowa autorskie prawa osobiste, mające charakter niezbywalny. W skład tych praw wchodzi m.in. prawo do autorstwa, oznaczenia utworu swoim nazwiskiem, zachowania jego integralności, decydowania o pierwszym publicznym udostępnieniu oraz prawo do nadzoru nad sposobem korzystania z utworu. Prawa te przysługują bowiem twórcy niezależnie od łączących twórcę więzi pracowniczych.
 
Autor: Jakub Wiewióra, aplikant radcowski w Kancelarii Prawa Pracy "Wojewódka i Wspólnicy" Sp. k.
 
Stan prawny: 31 grudnia 2013 roku
Podstawa prawna: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. 1974 nr 24 poz. 141).
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskimi prawach pokrewnych.(Dz.U. 1994 nr 24 poz. 83.)
Płatności obsługuje PayU
Unia Europejska radapracownikow.pl | 2O12